|
|
|||||||||||||||||||||||||||||
|
အာဏာရွင္မ်ားကုိ အစြယ္႐ုိက္ခ်ိဳးျခင္း (၁၃) (အက္စတုိးနီးယား) ခြန္ဆုိင္း
ေတာ္လင္းျမိဳ႕ေတာ္မွ ၁၉၀၅ အက္စတုိးနီးယားေတာ္လွန္ေရးအထိမ္းအမွတ္႐ုပ္တု ပထမအႀကိမ္ လူထုသပိတ္တိုက္ပြဲက ၁၉၈၇ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လ ၂၃ရက္ေန႕ ၿမိဳ႔ေတာ္ ေတာ္လင္းမွာ ျဖစ္ပြားခဲ့တယ္။ လူထုႀကီးက သူတို႕သိခြင့္မရတဲ့ လွ်ိဳ႕၀ွက္ၫွိႏိူင္းခ်ဳပ္ဆိုခဲ့ၾကတဲ့ မိုလုိေတာ့၊ ရီဗင္းထေရာ့ သေဘာတူစာခ်ဳပ္ မူၾကမ္းကို ေဖာ္ထုတ္ေပးဖို႕ ေတာင္းဆိုၾကတာပါပဲ။ အဲဒီ့ စက္တင္ဘာလထဲမွာပဲ အက္စတိုးနီးယန္း စီးပြားေရး ေရရွည္ အမွီအခုိကင္းေရး စီမံခ်က္တခုကို လူထုထံခ်ျပၾကတယ္၊ ႏွစ္ကုန္ပိုင္းမွာေတာ့ လူငယ္ေတြက ဦးေဆာင္ၿပီး ၁၉၁၈ခုႏွစ္ ၁၉၂၀ခုႏွစ္ အက္စတိုးနီးယန္း လြတ္လပ္ေရးစစ္ပြဲ ေအာက္ေမ့ဖြယ္ အခမ္းအနားေတြကို က်င္းပၾကတယ္။ အဲဒီ့ခ်ီတက္ဆႏၵျပပြဲေတြမွာ တားျမစ္ထားတဲ့ အျပာေရာင္၊ အျဖဴေရာင္၊ အနက္ေရာင္အမ်ိဳးသား အလံေတြ ပလူပ်ံေအာင္ေတြ႕ၾကရတယ္၊ ဆိုဗီယက္စစ္တပ္္ေတြက ဘာမွမလုပ္ဘူး။ ေကဂ်ီဘီေတြကေတာ႔ ျဖစ္စဥ္အားလံုးကို အနီးကပ္ ေသခ်ာေစာင့္ၾကည့္တယ္။ အာဏာပိုင္ေတြကလည္း အမ်ိဳးသားလြတ္ေျမာက္ေရးလႈပ္ရွားမႈေတြကို သိကၡာခ် ေဆာင္းပါးေတြ ေရးထုတ္ၿပီး လူစုလူေ၀းေတြကိုလည္း ၿဖိဳခြင္းဖို႔ ႀကိဳးစားခဲ့ၾကတယ္၊ ဒါေပမယ့္ မေအာင္ျမင္ဘူး၊ ၁၉၈၈ခုႏွစ္မွာေတာ့ အက္စတိုးနီးယန္း လြတ္ေျမာက္ေရးလႈပ္ရွားမႈ႔ က ၂ပိုင္းကြဲသြားတယ္၊ အင္အားစုတစုကို တိုးတက္တဲ့ အျမင္ရွိတဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးပိုင္းကလူေတြ ကြန္ျမဴနစ္ပါတီက အရာရိွေတြက ပါ၀င္ဦးေဆာင္တယ္၊ သူတို႕ယံုၾကည္ ကိုင္စြဲတာက ဆိုဗီယက္စံနစ္ထဲ ကေန ဒီမိုကေရစီေဘာင္ကို ခ်ဲ႕သြားမယ္၊ တျဖည္းျဖည္းနဲ႕ ဆိုဗီယက္ယူနီယံကေန အက္စတိုးနီးယန္းကို ခြဲထုတ္ သြားမယ္ေပါ့၊ ေနာက္အင္အားစု တစုကိုေတာ့ အတိုက္အခံေဟာင္းေတြ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေဟာင္းေတြ လူအခြင့္ေရးသမားေတြ မ်ိဳးဆက္သစ္ ေတြ ပါ၀င္ဦးေဆာင္တယ္၊ ဆိုဗီယက္အုပ္စိုးမႈကို အဆံုးသတ္ေစၿပီးမွ အက္စတိုးနီးယန္း သမၼတႏိုင္ငံကိုထူေထာင္ဖို႕ လုိတယ္လို႕ အယူအဆကို ကိုင္စြဲတဲ့အဖြဲ႕ျဖစ္တယ္၊ ဒီအင္အားစုကမွ တကယ့္အင္အားစုျဖစ္လာျပီး ၄၈ႏွစ္ၾကာ ဆိုဗီယက္အုပ္စိုးမႈကို နိဂံုးခ်ဴပ္ေပးခဲ့တယ္။ အဲဒီေႏြဦးမွာ လူထုတပ္ဦးတစ္ခုုဖြဲ႔စည္းဖို႕ ႀကိဳးစားႀကံစည္ၾကတယ္။ ပထမေတာ့ ဒီအမ်ဳိးသားလႈပ္ရွားမႈကို ကြန္ျမဴနစ္ပါတီနဲ႕ ေကဂ်ီဘီေတြက ၀င္ၿပီး ဇက္ခ်ဳပ္အုပ္စီးရင္း လိုရာေမာင္းမယ္ဆိုတဲ့ အၾကံရွိတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီလူထုတပ္ဦးက ဆိုဗီယက္ေတြ ဒီလိုႀကိဳတင္ တြက္ဆထားတာကို လႊမ္းမိုးလိုက္ႏိုင္ၿပီး အက္စတိုးနီးယန္းလူထုရဲ႔ တကယ့္အက်ဳိးစီးပြားနဲ႕ လုိးလားခ်က္ေတြကို ေဖာ္ေဆာင္မယ့္ အဆင့္ထိ တက္လွမ္းသြားႏုိင္ခဲ့တယ္။ ဒီတပ္ဦးကို အက္စတိုးနီးယန္း အမ်ဳိးသားေရးလႈပ္ရွားမႈရဲ႕ တုိးတက္တဲ့ အျမင္ရွိတဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြက ဦးေဆာင္တယ္။ ဒီလို ပိုမို လက္ေတ႔ြဆန္တဲ့ အက္စတိုးနီးယန္း လူအဖြဲ႕အစည္းကို ကာကြယ္တဲ့ သေဘာတရား ကိုင္တြယ္ထားသူေတြက ၁၉၈၈ ခုႏွစ္ ေႏြရာသီမွာ ခြင့္ျပဳခ်က္မယူဘဲ အဖြဲ႕အစည္းတစ္ခု ထူေထာင္လိုက္ၾကၿပီး သူကေနတဆင့္ လူထုပါတီႀကီးအထိ ျဖစ္လာခဲ့တာပါဘဲ။ ေယဘူယ ဒီလမ္းစဥ္ ႏွစ္ရပ္ဟာ အေျခခံအေတြးအေခၚ မတူညီၾကေပမယ့္ အခ်င္းခ်င္း ရန္ျဖစ္ေနတာမ်ဳိးေတာ့ မရွိဘဲ လႈပ္ရွားမႈေတြမွာ စုစုစည္းစည္းေတာင္ ရွိေသးတယ္။ ဒီလႈပ္ရွားမႈျဖစ္စဥ္ေတြထဲမွာ အထင္ရွားဆံုး အခမ္းအနားကေတာ့့ လူထုတပ္ဦးကဦးေဆာင္တဲ့ ဂီတပြဲေတာ္ဘဲ လူေတြေသာင္းနဲ႕ခ်ီၿပီး တက္ေရာက္အား ေပးခဲ့ၾကတယ္။ ၁၉၈၈ ကေန ၁၉၉၁ အထိ ဒီဂီတ ေတာ္လွန္ေရးလႈပ္ရွားမႈႀကီးက ဆက္လက္ႀကီးက်ယ္ခဲ့တယ္။ ေနာက္ထင္ရွားခဲ့တဲ့ လႈပ္ရွားမႈတစ္ခုက ေဘာလ္တစ္တြဲလက္မ်ား ဆိုတဲ့ လႈပ္ရွားမႈဘဲ။ ၁၉၈၉ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လ ၂၃ ရက္ေန႔မွာ လက္တြဲထားတဲ့ လူတန္းႀကီးက ေတာ္လင္း ကေန ဗင္းနီးရက္စ္ အထိ အက္စတိုးနီးယား၊ လတ္ဗီးယား၊ လစ္သူေယးနီးယားအထိ ရွည္လ်ားက်ယ္ျပန္႕တဲ့ လူတန္းႀကီးက ႏွစ္၅၀ ေျမာက္ မိုလိုေတာ့ ေရဗင္ထေရာ႔ စာခ်ဳပ္ကို အမွတ္ရၾကဖို႔ အထိမ္းအမွတ္နဲ႕ က်င္းပခဲ့တာျဖစ္တယ္။ ဒါေတြနဲ႔ ဆန္႔က်င္ဖက္လႈပ္ရွားမႈကို ျပၾကေၾကးဆိုရင္ေတာ့ ႏုိင္ငံတကာ တပ္ဦးလႈပ္ရွားမႈ ဆိုတာပါဘဲ။ ဒါကို အက္စတိုးနီးယား အရာရွိႀကီးေတြ စက္မႈလုပ္ငန္းရွင္ႀကီးေတြ ရုရွားကြန္ျမဴနစ္အဖြဲ႕၀င္ေတြက ဦးေဆာင္ခဲ့တယ္။ သူတို႕က ဆိုဗီယက္ယူနီယံဆိုတာကို ဆက္လက္တည္ရွိေစလိုတယ္။ ရုရွားလက္ေအာက္မွာ အက္စတိုးနီးယန္း ဆက္ရွိေစလိုတဲ့ အုပ္စုေပါ့။ အဓိကကေတာ့ ရုရွားသိမ္းပိုက္တဲ့ကာလ အတြင္း အက္စတိုးနီးယန္းကို ေရႊ႕ေျပာင္းလာတဲ့ ရုရွားေတြက ဦးေဆာင္တာပါ။ အက္စတိုးနီးယန္း အဖြဲ႔အစည္းနဲ႔ မတူတာကေတာ့ သူတုိ႕မွာ တုိက္ခိုက္ေရးတပ္ဖြဲ႕ေတြရွိတယ္။ အက္စတိုးနီးယန္းေတြမွာေတာ့ တိုက္ခိုက္ေရး တပ္ဖြဲ႕ေတြ မရွိဘူး။ ေမ ၉၀ မွာဆိုရင္ အာဏာသိမ္းဖုိ႔ ႀကိဳးစားခဲ့တာ မေအာင္ျမင္ဘူး။ ၁၉၈၉ ခုႏွစ္မွာေတာ့ ဦးေဆာင္တဲ့ လူေတြက အက္စတိုးနီးယန္း သမၼတႏိုင္ငံအတြက္ ႏိုင္ငံသားမ်ား ေကာ္မီတီဆိုတာကို တရား၀င္ဖြဲ႕တယ္။ အက္စတိုးနီးယန္း သမၼတႏိုင္ငံရဲ႔ ကိုယ္စား လွယ္ေတြပါဘဲ။ အက္စတိုးနီးယန္း ကြန္ဂရက္က်င္းပတဲ့ တခ်ိန္တည္းမွာပဲ လူထုေခါင္းေဆာင္ေတြကလဲ အက္စတိုးနီးယန္း အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႕(ဗဟိုဆိုဗီယက္)ကို ေရြးခ်ယ္ တင္ေျမာက္ဖြဲ႕စည္းၾကတယ္။ သူတို႔က ၁၉၉၀ ခုႏွစ္ ေႏြဦးမွာ အားေကာင္းလာခဲ့တယ္။ ဆိုဗီယက္စနစ္ၿပိဳလဲျခင္း ၁၉၉၀ ခုႏွစ္ အက္စတိုးနီးယန္းကြန္ဂရက္နဲ႕ ဗဟိုဆိုဗီယက္ေရြးေကာက္ပြဲေတြဟာ ဒီမိုကေရစီအေျခခံနဲ႕ က်င္းပခဲ့ၾကတာျဖစ္ၿပီး ဆိုဗီယက္ ဖိႏွိပ္ေရးယႏၱာရားေတြ ေကဂ်ီဘီေတြ ကေနတဆင့္ ေကဂ်ီဘီေတြနဲ႕ ဘုတ္အဖြဲ႔ေတြက တရား၀င္လူသိရွင္ၾကား ေႏွာက္ယွက္ခဲ့တာေတာ့ မရွိခဲ့ဘူး။ ရွိေနတဲ့ ဆိုဗီယက္တပ္မေတာ္က ဒီေရြးေကာက္ပြဲမွာ ပါ၀င္ခဲ့ၿပီး ဒု၀န္ႀကီး ၄ဦးကို ေရြးခ်ယ္ခဲ့ေသး တယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာ အက္စတိုးနီးယန္း ကြန္ျမဴနစ္ပါတီက ၿပိဳကြဲတယ္။ အက္စတိုးနီးယန္းနယ္ေျမမွာ ဆိုဗီယက္ယူနီယံရဲ႕ အက္စတိုးနီးယန္းအျခမ္းက ႏုတ္ထြက္သြားၿပီး လြတ္လပ္ေရးေၾကညာလိုက္ၾကတယ္။ ဆိုဗီယက္ဗဟိုကေန အက္စတိုးနီးယန္း လြတ္လပ္ေရးနိဒါန္း အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကာလကို လက္ခံေဆာင္ရြက္တယ္။ လူထုတပ္ဦးနဲ႕ အက္စတိုးနီးယန္းကြန္ျမဴနစ္ပါတီတို႕ ပူးေပါင္းၿပီး ဆိုဗီယက္ဗဟိုလို႔ ေခၚတာပါပဲ။ သူတို႔က အသြင္ကူးေျပာင္းေရး ကာလ ၿပီးတာနဲ႔ ဆိုဗီယက္ယူနီယံကေနၿပီးေတာ့ ခဲြထြက္ၾကၿပီး အက္စတိုးနီးယန္းျပည္သစ္ ထူေထာင္ဖုိ႔ ရည္ရြယ္တယ္။ ဒါေပမယ့္ ႏုိင္ငံသား၉သိန္းနဲ႔ အေရြးခ်ယ္ခံကိုယ္စားလွယ္ေတြကို ကိုယ္စားျပဳထားတဲ့ အက္စတိုးနီးယန္း ကြန္ဂရက္က ဒီအယူအဆကို ကန္႔ကြက္တယ္။ သူတို႔ ေတာင္းဆိုတာက ၁၉၄၀ ခုႏွစ္ ဆိုဗီယက္လက္ေအာက္ မေရာက္ခင္က အက္စတိုးနီးယန္း သမၼတႏိုင္ငံမ်ဳိးကို ျပန္အသက္သြင္းဖို႔ ေတာင္းဆိုၾကတာပါ။ ႏုိင္ငံေတာ္ရဲ႔ လြတ္လပ္ေရးအတြက္ ဆိုဗီယက္ယူနီယံနဲ႔ ညႇိႏႈိင္းခဲ႔ေပမယ့္ ေနာက္ပိုင္းမွာ ေဘးဖယ္ထုတ္ျခင္းခံရတယ္။ တခ်ိန္ထဲမွာပဲ လတ္ဗီယားနဲ႕ လစ္သူေယးနီးယားတို႕မွာ လြတ္ေျမာက္ေရးလႈပ္ရွားမႈေတြ စလာၾကတယ္။ ဆိုဗီယက္အ စိုးရက ဒီ ေဘာ္လတစ္ ႏိုင္ငံေတြကို ၿခိမ္းေျခာက္ၿပီး တုန္႔ျပန္ခဲ့တယ္။ လစ္သူေယးနီးယားနဲ႕ လတ္ဗီးယား မွာဆိုရင္ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡေတြအထိ က်ယ္ျပန္႔သြားခဲ့တယ္။ အက္စတိုးနီးယားမွာေတာ့ သနားသျဖင္႔ ခ်န္လွပ္ထားျခင္းခံရတယ္။ အေျခအေနေတြက ထိမ္းမႏိုင္ သိမ္းမရျဖစ္သြားၿပီး မေမွ်ာ္မွန္းႏိုင္တဲ့ ျဖစ္စဥ္ေတြကို ဦးတည္သြားႏိုင္တယ္လို႔ စိုးရိမ္မႈေတြလည္း ရွိခဲ့မယ္လို႔ မွန္းဆရတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ အမ်ဳိးသား လြတ္ေျမာက္ေရး လႈပ္ရွားမႈကို လက္နက္ကိုင္ႏွိမ္းနင္းဖို႕ လက္ေရွာင္ေနခဲ့တာလို႕ ထင္ရတယ္။ ၁၉၉၁ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လ ၁၉ ရက္မွာေတာ့ ေမာ္စကိုမွာ ဒီမိုကေရစီကို ဆန္႔က်င္တဲ့ Putsch လုပ္ငန္းစဥ္ စတင္အေကာင္အထည္ေဖာ္တဲ့ ေန႔ပါပဲ။ ဒီလူေတြက ေရေၾကာင္း ေလေၾကာင္းခ်ီတပ္ေတြကို အက္စတိုးနီးယန္းထဲ အခ်ိန္ မဆိုင္းပို႕ၿပီး ဆုိဗီယက္တပ္မေတာ္ ခံတပ္ေတြကို အားျဖည္႔တယ္။ စစ္ေရးထိပ္တိုက္ရင္ဆိုင္မႈေတြကို ေရွာင္ႏုိင္ဖို႕ အက္စတိုးနီးယန္းကြန္ဂရက္ကို ဦးစီးတဲ့ ေကာ္မီတီနဲ႔ ဆိုဗီယက္ဗဟိုတို႔ ေနာက္ဆံုး ညႇိႏႈိင္းမႈ ျပဳၾကရတယ္။ ၾသဂုတ္လ ၂၀ ရက္ေန႔မွာေတာ႔ အက္စတိုးနီးယန္း ဦးေဆာင္ေကာ္မီတီနဲ႔ ဆိုဗီယက္ဗဟိုတို႕ သေဘာတူညီမႈ ရၾကၿပီး အက္စတုိးနီးယန္း အခ်ဳပ္အျခာအာဏာကို ေၾကညာလိုက္တယ္။ တကယ္က ဆိုဗီယက္ဗဟို မွာေရာ အက္စတိုးနီးယန္း ကြန္ဂရက္ မွာပါ တရား၀င္ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာရွိတဲ့ အဖြဲ႕အစည္းေတြ မဟုတ္ၾကၿပီ။ ဆိုဗီယက္ဗဟိုဆိုတာ ဆိုဗီယက္အာဏာမွာ ဇစ္ျမစ္ခံၿပီး အက္စတိုးနီးယန္း ကြန္ဂရက္ ဆိုတာကလည္း ႏုိင္ငံသားေတြ ကိုယ့္သေဘာနဲ႕ကိုယ္ စုဖြဲ႕ထားတာသာျဖစ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ တုိင္းျပဳ ျပည္ျပဳလႊတ္ေတာ္ေခၚဖို႕ ဆက္လက္ဆံုးျဖတ္ၾကရတယ္။ အဲဒီမွာ ဆိုဗီယက္ဗဟိုက လူသံုးဆယ္၊ အက္စတုိးနီးယန္း ေကာ္မီတီက လူ သံုးဆယ္ပါမယ္ေပါ့။ အဲဒီမွာ ဖြဲ႕စည္းပံုဆြဲမယ္၊ ၿပီးရင္ဆႏၵခံယူမယ္၊ ေနာက္ ေရြးေကာက္ ပြဲ လုပ္မယ္ေပါ့။ ၁၉၉၂ ခုႏွစ္ ေႏြရာသီမွာ ဒါေတြလုပ္ဖို႔ ဥေဒအသစ္ေတြ ျပဳတယ္။ ဒီဥပေဒျပဳအဖြဲ႔ကို ရီဂ်ီကိုဂ်ဴး (Riigikogu) လို႔ေခၚတယ္။ (မိုလိုေတာ႔ ရီဗင္ထေရာ႔ စာခ်ဳပ္။ ။ ဂ်ာမန္၊ ဆိုဗီယက္ မက်ဴးေက်ာ္ေရးစာခ်ဳပ္ ျဖစ္ၿပီး အလြန္အေရးႀကီးကာ ထိုေခတ္က ဟစ္တလာ၊ စတာလင္ စာခ်ဳပ္ဟုလည္းေခၚသည္၊ ၁၉၃၉ ၾသဂုတ္ ၂၃ တြင္ခ်ဳပ္ဆိုၿပီး ဆိုဗီယက္ ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး မိုလိုေတာ႔ ႏွင္႔ ဂ်ာမန္ႏိုင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ရီဗင္ထေရာ႔တို႔ လက္မွတ္ထိုးၾကရာ ယင္းစာခ်ဳပ္တြင္ လွိဳ႔၀ွက္ သေဘာတူညီခ်က္တခုပါၿပီး လြတ္လပ္ေသာ ႏိုင္ငံမ်ားျဖစ္ေသာ ဖင္လန္၊ အက္စတိုးနီးယား၊ လတ္ဗီးယား၊ လစ္သူေယးနီးယား၊ ပိုလန္ ႏွင္႔ ရုိေမးနီးယားတို႔ကို သူတို႔ ႏွစ္ႏိုင္ငံမွ ၏ နယ္နိမိတ္ႏွင္႔ ႏိုင္ငံ၏ အက်ဳိးအျမတ္ အလိုက္ ခြဲေ၀သိမ္းပိုက္ စိုးမိုးအုပ္ခ်ဳပ္ၾကမည္ဟူသည္႔ အခ်က္ျဖစ္သည္။ ဒါေပမယ့္ ၁၉၄၁ ခုႏွစ္ ဇြန္လ ၂၂ရက္တြင္ ေအာ္ပေရးရွင္း ဘာဘာရိုဆာ စစ္ဆင္ေရးမွာ နာဇီဂ်ာမဏီက ကြန္ျမဴနစ္ဆိုဗီယက္ကို က်ဴးေက်ာ္ တဲ႔ အခ်ိန္မွာ ယင္းစာခ်ဳပ္ ပ်က္ျပယ္သြားခဲ႔သည္။) ဂ်ာမန္-ဆုိဗီယက္ မက်ဴးေက်ာ္ေရး စာခ်ဳပ္ကုိ လက္မွတ္ေရးထုိးေနေသာ မုိလုိေတာ့ႏွင့္ သူ႔ေနာက္မွ ရပ္ေနသည့္ ရီဗင္ထေရာ့ႏွင့္ စတာလင္
၁၉၉၁ အက္စတိုးနီးယား လြတ္လပ္ျပီးတဲ့အခါမွာေတာ့ ျပဳျပင္ေရး စိတ္ဓာတ္အေျခခံရွိတဲ့ ဆိုဗီယက္ KGB ဥကၠဌ ဗာဒင္ဗာကာဒင္ နဲ႔ အက္စတိုးနီးယန္း ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ တို႔ ၫွိဳႏွိဳင္း ျပီး ဒီဇင္ဘာ ၁ ရက္မွာ အက္စတိုးနီးယန္း က KGB ကို ဖ်က္သိမ္း လိုက္တယ္၊ KGB ေတြရဲ႕ ဖိုင္တြဲေတြ ပိုင္ဆိုင္မွဳေတြ အားလံုး အက္စတိုးနီးယန္း အစိုးရ ကို ေျပာင္းလဲႊေပးတယ္။ ဒါေပမယ့္ KGB ေတြရဲ႔ ကုိယ္ေရး ရာဇ၀င္ဖိုင္ေတြ၊ တပ္ဖြဲ႔၀င္စာရင္းဇယားေတြ၊ စစ္ဆင္ေရး မွတ္တမ္းေတြ အမ်ားစုက ရုရွားကို ပို႔ေပးလိုက္ျပီးပါျပီ၊ ဒါနဲ႔ေတာင္မွ ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသား ၂၈,၅၀၀ ေက်ာ္ရဲ႕ ဖိုင္ေတြ မွတ္တမ္းရာဇ၀င္ေတြကို သမိုင္း၀င္အခ်က္အလက္ ေတြ ရလိုက္ၾကပါေသးတယ္၊ ဒီအသြင္ကူးေနတဲ့ ကာလမွာေတာင္ KGB က အမ်ိဳးသားလြတ္ေျမာက္ေရးလွဳပ္ရွားမွဳကို ဆန္႔က်င္ဘက္ျပဳတဲ့ အလုပ္ေတြ လုပ္ေနခဲ့ တုန္းပဲ၊ ေပၚလာတဲ့ အဖြဲ႔ေတြထဲမွာလည္း သတင္းေပးေတြ ျမွဳပ္ႏွံ၊ ေျခပုန္းခုတ္တာ၊ လႈံ႔ေဆာ္တာ၊ ေကာလဟလ လႊင့္တာ။ သတင္းမွားေတြျဖန္႔တာေတြနဲ႔ အေႏွာက္အယွက္ေပးတယ္၊ ဆိုဗီယက္ယူနီယံရဲ႕ KGB လက္ေအာက္ခံ တိုက္ခိုက္ေရး ေဖါက္ခြဲေရး တပ္စုေတြက က်န္ေနတုန္း ဆိုေတာ့ ဆက္လွဳပ္ရွားႏိုင္ခဲ့ၾကျပီး ၁၉၉၄ က်မွ ေနာက္ဆံုးတပ္ေတြနဲ႔ အတူ ထြက္ခြာသြားေတာ့တယ္။
လွ်ိဳ႕၀ွက္
ကြန္ယက္မ်ားကို ဖ်က္ဆီးျခင္း ဒီဥပေဒမွာ ဖက္ဆစ္ဂ်ာမနီနဲ႔ ဆိုဗီယက္ႏိုင္ငံေတြရဲ႕ ဌာနဆိုင္ရာေတြ၊ အဖြဲ႕အစည္းစာရင္းေတြ ပါ၀င္ျပဳစုထားျပီး သူတို႔နဲ႔အတူ လုပ္ခဲ့မိပါတယ္ ဆိုတာကုိ ၁၉၉၆ ဧျပီ ၁ရက္ေန႔ မတိုင္ခင္ အက္စတိုးနီးယန္း လံုျခဳံေရးရဲတပ္ဖြဲ႔၀င္ေတြရဲ႕ ေရွ႕မွာ မိမိတို႔ ဆႏၵအေလ်ွာက္ ၀န္ခံၾကမယ္ဆိုရင္ ဥပေဒအရ လြတ္ျငိမ္းခြင့္ ေပးမယ္ဆိုတာပါပဲ၊ သတ္မွတ္ရက္ေရာက္တဲ့ အခါမွာေတာ့ လူ ၁၁၅၃ ေယာက္ ၀န္ခံခဲ့ၾကျပီးျဖစ္တယ္၊ ဒီသတ္မွတ္ရက္ေက်ာ္ေတာ့ လံုျခံဳေရး ရဲတပ္ဖြဲ႔က ယခင္အာဏာရွင္အစိုးရနဲ႔ ေပါင္းျပီး ခုထိ ၀န္ခံရေကာင္းမွန္းမသိတဲ့ လူေတြ စာရင္းကို လူသိရွင္ၾကား ထုတ္ေဖၚေၾကညာလိုက္တယ္၊ ဒီေဆာင္းပါးေရးေနတဲ့ အခ်ိန္မွာ လူ ၃၂ ဦးရဲ႕ အမည္ေတြကုိ ထုတ္ေဖၚခဲ့ျပီးျပီ၊ ဒီအေရးယူတာေတြ မလုပ္ခင္ အက္စတိုးနီးယား အစိုးရက သစၥာေတာ္ခံ ဥပေဒဆိုတာကို အရင္ ျပဌာန္းခဲ့ပါေသးတယ္၊ အရင္အာဏာရွင္အစိုးရေတြနဲ႔ မပူးေပါင္းခဲ့ဖူးပါ၊ အက္စတိုးနီးယန္းျပည္သူေတြကို မႏိွပ္စက္ဖူးပါ ဆိုတာကို လက္ရွိအလုပ္၀င္လုပ္မယ့္ ဌာနဆိုင္ရာမွာ ကုိယ့္လက္ေရးမူနဲ႔ ၀န္ခံသစၥာကတိေပးရတာပါ။
တခ်ိန္ထဲမွာ
KGB
ရဲ႕ ပိုင္ဆိုင္မွဳေတြကိုလည္း
အက္စတိုးနီးယန္း လံုျခံဳေရး ရဲတပ္ဖြဲ႔ကုိ လႊဲေျပာင္းေပးရတယ္၊
၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ရဲ႕ အမိန္႔ မရဘဲ အရင္ လွ်ိဳ႕၀ွက္ ေထာက္လွမ္းေရး ဘယ္သူ႔ကိုမဆို
ေခၚယူငွါးရမ္း မသံုးစြဲရ ဆိုတဲ့ တားျမစ္ဥပေဒ ျပဳထားေသးတယ္၊
၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ကလည္း ပညာရပ္ဆိုင္ရာကိစၥေတြမွာ နည္းပညာကၽြမ္းက်င္တဲ့
ပုဂၢိဳလ္မ်ိဳးဆိုရင္ ျခြင္းခ်က္နဲ႔ ငွါးႏိုင္ခြင့္ ရိွတယ္၊ ျပည္ထဲေရးဌာနက
ကြန္ျမဴနစ္ပါတီ
KGB
ေတြရဲ႕ မွတ္တမ္းေတြအားလံုး
ႏိုင္ငံေတာ္ေမာ္ကြန္းတိုက္ ကို ပို႔လိုက္ၾကတယ္၊ သုေတသီေတြ သမိုင္းပညာရွင္ေတြ
ဥပေဒပညာရွင္ေတြကသာ ဥပေဒေၾကာင္းအရ အထူးအစီအစဥ္နဲ႔ ဒီမွတ္တမ္းမွတ္ရာေတြကို
ရယူေလ့လာႏိုင္ခြင့္ရွိတယ္၊ ပုဂိၢဳလ္ေရးဆိုင္ရာ အခ်က္အလက္ေတြကို
တလႊဲအသံုးခ်သြားၾကမွာစိုးလို႔ ကာကြယ္ထားတာပါ၊ ႏိုင္ငံသားေတြကေတာ့ သူတို႔ရဲ႕
ကုိယ္ေရးကိုယ္တာ အခ်က္အလက္ေတြကို ဒါမွမဟုတ္ ကြယ္လြန္သြားၾကျပီျဖစ္တဲ့
ေဆြမိ်ဳးေတြရဲ႕ မွတ္တမ္းေတြကို စစ္ေဆးၾကည့္ရွဳပိုင္ခြင့္ ရၾကတယ္၊
ႏွစ္ ၅၀ ၾကာ သိမ္းပိုက္ စိုးမိုးျခင္းနဲ႔
အတင္းသြတ္သြင္းခံရတဲ့ အၾကြင္းမဲ့ အာဏာရွင္စနစ္ေအာက္မွာ အက္စတိုးနီးယား
နိုင္ငံသား ေတြရဲ႕ ေန႔စဥ္ဘ၀ေတြဟာ ေဖ်ာက္ဖ်က္မရနိုင္တဲ့ အစြန္းအထင္းေတြ
က်န္ရစ္ေစပါတယ္၊ ႏိုင္ငံရဲ႑ လူဦးေရအခ်ိဳးအစားက ေျပာင္းသြားခဲ့ျပီးျပီ၊
လူဦးေရရဲ႕ ၂၅ ရာခိုင္ႏွဳန္းဟာ ရွရွားေတြျဖစ္ေနျပီိး ဆိုဗီယက္
ၾသဇာနာခံေတာ္ျပည္သားေတြ ျဖစ္ေနေစတဲ့ အခ်က္၊ ဒီလို ေရြ႔ေျပာင္းေနထိုင္တဲ့
လူေတြကို ရုရွားေတြက ေနာက္တခါ နယ္ခ်ဲ႕ခြင့္ရခဲ့ရင္ သူတို႔ရဲ႕
ေရွ႔တန္းစခန္းေတြ လို႔ မွတ္ယူထားၾကတာမ်ိဳး။
၁။ အစိုးရ အေထာက္အပ့ံခံ ေကာ္မရွင္
(ရီဂ်ီကူဂ်ဴက ဖြဲ႕စည္းေပးထားတာျဖစ္ျပီး အုပ္စိုးသူအစိုးရရဲ႔ ရာဇ၀တ္
မွဳေတြကုိ စီရင္ဖို႔ပါ ) ႏိုင္ငံတကာ အဖြဲ႔အစည္းေတြျဖစ္တဲ့ OSCE တိုု႔ ဥေရာပေကာင္စီတို႔ကေတာ့ အက္စတိုးနီးယားကေန ဆိုဗီယက္ေတြရဲ႕ ဒီလိုရာဇ၀တ္မွဳ ေတြကုိ ေဖၚထုတ္ေနတာကုိ သိတ္စိတ္၀င္တစားမရွိလွဘူး၊ ဥပေဒအကာအကြယ္ကုိ ေပးတဲ့ ႏိုင္ငံတကာအဖြဲ႔ အစည္းေတြက စိတ္၀င္တစားေဆာင္ရြက္တာေတြမရွိလွဘဲ ႏိုင္ငံတကာတရားရံုးေတာ္ေတြမွာ ကြန္ျမဴနစ္ပါတီရဲ႕ ရာဇ၀တ္မွဳေတြက ဘယ္သူ တာ၀န္ခံမလဲဆိုတာ ေဖၚထုတ္ဖို႔အလားအလာကလဲ ေမွးမွိန္ေပ်ာက္ကြယ္ေနပါတယ္၊ ရီဂ်ီကူဂ်ဴ ဥပေဒျပဳအဖြဲ႔က ဒါမ်ိဳး ၾကိဳးပမ္းဆဲျဖစ္ေပမယ့္ ကြန္ျမဴနစ္ ၾသဇာအာဏာေတြဟာ တရားမ၀င္ဘူးဆိုတာမ်ိဳး အက္စတိုးနီးယားမွာေတာင္ မေၾကညာႏိုင္ ေသးဘူး၊၊
ရာဇ၀တ္မွဳတိုက္ဖ်က္ေရး အထူးေထာက္လွမ္းေရး ဌာနမ်ား
ဆိုဗီယက္သိမ္းပိုက္စိုးမိုးမႈေအာက္မွာ
အက္စတိုးနီးယား အစိုးရရဲ႕ ဖြဲ႔စည္းပံု အားလံုးပ်က္ျပီး အထူးေထာက္လွမ္းေရးဌါန
ေတြအားလံုး ပ်က္သုဥ္းသြားခဲ့ရတယ္၊ လြတ္လပ္ေရး ျပန္ရတဲ့အခါ
ဒီအဖြဲ႔ေတြအားလံုးကို ခက္ခက္ခဲခဲ ျပန္တည္ေဆာက္ ယူရတယ္၊ ဆိုဗီယက္ လက္ေအာက္မွာ
အမွဳထမ္းခဲ့တဲ့ လူေတြက ဒီအလုပ္ေတြကို ျပန္လုပ္ခြင့္ မရၾကေတာ့
အက္စတုိးနီးယားမွာ ဒီလိုလုပ္ဖူးတဲ့ လူက မရွိေတာ့ဘူး ၊ ဒီလိုနဲ႔ ရွည္ၾကာ
ရွဳပ္ေထြးေႏွးေကြးတဲ့ ျဖစ္စဥ္ေတြကို ၾကံဳရပါတယ္၊ ရဲလုံျခံဳေရးဘုတ္အဖြဲ႔ သူက ျပည္ထဲေရး၀န္ၾကီးဌာန လက္ေအာက္ခံျဖစ္ျပီး သတ္မွတ္ထားတဲ့ ဥပေဒေတြနဲ႔ အညီ လုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္ရတယ္၊ ဖြဲ႔စည္းပံု အေျခခံဥပေဒခ်ိဳးေဖါက္တဲ့ ကိစၥေတြ၊ ႏိုင္ငံေတာ္နယ္ေျမတည္တံ့ေရး ထိမ္းသိမ္းေရးကိစၥေတြ၊ ႏိုင္ငံေတာ္လိွ်ဳ႕၀ွက္ခ်က္မ်ား ထိမ္းသိမ္းေရးကိစၥေတြအတြက္ စံုစမ္းစစ္ေဆးရတာေတြ တန္ျပန္ေထာက္လွမ္းတာေတြ လုပ္ရတယ္၊ ရာဇ၀တ္မႈ အၾကီးစားလို႔ သတ္မွတ္တဲ့ လာဘ္စားမွဳၾကီးေတြ၊ ရာဇ၀တ္မွဳေတြ ဂိုဏ္းဖြဲ႔ က်ဴးလြန္တာေတြ၊ စီးပြါးေရး မသမာမွဳေတြကို တရားရုံးမေရာက္ခင္ ၾကိဳတင္စစ္ေဆးတာေတြ လုပ္ရတယ္၊ သတင္းနဲ႔ျပန္ၾကားေရး ဘုတ္အဖြဲ႔ သူက သတင္းအခ်က္အလက္ေတြ စုေဆာင္းတာ စိစစ္တာေတြ လုပ္တယ္၊ ႏိုင္ငံတကာ အေရးေတြ လွဳပ္ရွားမွဳေတြ သတင္း အခ်က္အလက္ေတြ စုေဆာင္းျပီး နိုင္ငံေတာ္အတြက္ လိုအပ္တဲ့ အမ်ိဳးသားေရးေပၚလစီခ်တာတို႔ ကာကြယ္ေရး အစီအမံတို႔ လုပ္ရတယ္၊ အစိုးရကိုယ္စားလွယ္ေတြ ကာကြယ္ေရးဌာနက ပုဂိၢဳလ္ေတြကုိ အကာအကြယ္ေပးဖုိ႔ တန္ျပန္ ေထာက္လွမ္းရတာေတြ ရွိတယ္၊ ႏိုင္ငံေတာ္ကို အုပ္ခ်ဳပ္စီမံတဲ့ သမၼတရံုး၊ အစိုးရရံုးေတြနဲ႔ ဗဟိုတရားရံုးေတြရဲ႕ ဆက္သြယ္ေရးလုပ္ငန္းေတြ ကြန္ယက္ေတြ အဆင္ေျပ ေခ်ာေမြ႔ဖို႔နဲ႔ သတင္းအခ်က္အလက္ေတြကို ခြဲျခမ္းစိတ္ျဖာဖုိ႔ အခ်က္အလက္ေတြကို လံုလံုျခံဳျခံဳထိမ္းသိမ္းတဲ့ စနစ္ ဒါေတြေဆာင္ရြက္တယ္။ ဒါ့အျပင္ အခ်က္ျပဆက္သြယ္ေရးနည္းပညာနဲ႔ ေထာက္လွမ္းေရး ေၾကးနန္းသတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကို စုေဆာင) | ||||||||||||||||||||||||||||
tiseb/flikr
nikke/flickr