အာဏာရွင္မ်ားကုိ
အစြယ္႐ုိက္ခ်ိဳးျခင္း (၁၂)
အက္စတုိးနီးယား
ကြန္ျမဴနစ္ေခတ္လြန္ ျပန္လည္ထူေထာင္ေရး


အက္စတုိးနီးယားႏုိင္ငံမွာ ကြန္ျမဴနစ္ဆန္႕က်င္ေရး အဓိက႐ုဏ္းေတြ၊ ဆႏၵျပပြဲေတြ
ျဖစ္ေနတာ သတင္းမီဒီယာေတြကေန ၾကားမိ၊ ျမင္မိၾကမွာပါ။ အေျခခံ အေၾကာင္းေတာ့ ႏွစ္
၅၀ ၾကာ ဆုိဗီယက္ စုိးမုိးခဲ့စဥ္ ဒုတိယကမၻာစစ္တုန္းက
ဂ်ာမန္နယ္ခ်ဲ႕ကုိခုခံၾကရင္း က်ဆံုးခဲ့ရတဲ့ စစ္သူရဲေကာင္းေတြကုိ ဂုဏ္ျပဳထားတဲ့
ေၾကးရုပ္ေတြကုိ ဒီေန႔ အက္စတုိးနီးယား အစုိးရက ဖယ္ပစ္တာနဲ႔ ပတ္သက္ပါ တယ္။
ဒါေတြကုိ ဘယ္သူေတြက မေက်မနပ္
ဆႏၵျပၾကသလဲ...
ဒါေတြရဲ႔ သမုိင္းေၾကာင္း ေနာက္ခံက
ဘာလဲ...
က်ေနာ္တုိ႕ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာလဲ
ရွည္ၾကာတဲ့ စစ္အာဏာရွင္တရပ္ ေမြးထုတ္တဲ့ အေျခခံ လူထုအေဆာက္အအံု
အေျပာင္းအလဲေတြဟာ ျမန္မ့ာ ႏုိင္ငံေရးကုိ ဘယ္လုိ ႐ုိက္ခတ္လာႏုိင္သလဲဆုိတာ
ဒီအက္စ္တုိးနီးယား ျပႆနာေလးကုိၾကည့္ရင္း ႏႈိင္းဆႏုိင္ၾကလိမ့္မယ္လုိ႔
ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။
(ဘာသာျပန္ဆုိသူ၏ မွတ္ခ်က္)
လီယုိနစ္ ဘရက္ဇညက္၊
ယူရီအင္ဒ႐ုိေပါ့နဲ႔ ကြန္စတန္တင္ခ်နကို တုိ႔ရဲ႔ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ
ယုိယြင္းဆုတ္ယုတ္ေနတဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး အဆက္ဆက္ကုိဆက္ခံခဲ့ရတဲ့ မစ္ေခးလ္
ေဂၚဘာေခ်ာ့ဗ္ဟာ ၁၉၈၅ မွာ ဂလပ္စ္ေနာ့ဗ္နဲ႔ ပယ္ရွစထ႐ုိက္ကာ အယူအဆေတြကုိ
ဆုိဗီယက္လူထုၾကားမွာ မိတ္ဆက္ေပးခဲ့ပါတယ္။ ဒါဟာ ဆုိဗီယက္ ျပိဳလဲမႈကုိ
သေႏၶတည္ေစခဲ့သလုိ အက္စတုိးနီးယားကုိ သိမ္းပုိက္ အုပ္ခ်ဳပ္လာခဲ့ျခင္းရဲ႕
နိဂံုးခ်ဳပ္သဖြယ္လဲ ျဖစ္ေစခဲ့ပါတယ္။
ကြန္ျမဴနစ္၀ါဒနဲ႔ အၾကြင္းမဲ့ အာဏာရွင္စနစ္ ထြန္းကားတဲ့
တျခားတျခားတုိင္းျပည္ေတြက ကုိယ့္အမ်ိဳးသားေတြကုိ အေျခခံတဲ့ အစုိးရေတြ အာဏာရတာ
မ်ားတယ္။ ဒုတိယကမၻာစစ္အျပီး အက္စတုိးနီးယားကုိ သိမ္းပုိက္တဲ့ တပ္ေတြက
အမ်ိဳးသားတပ္ေတြ မဟုတ္ဘဲ အင္အားၾကီးႏုိင္ငံေတြရဲ႕ လက္မွတ္ထိုး သေဘာတူညီခ်က္
နဲ႔ တက္လာတဲ့ အစုိးရတရပ္လဲ ျဖစ္တယ္။
၁၉၄၀ ခုႏွစ္မွာေတာ့ ဆုိဗီယက္ယူနီယံက အက္စတုိးနီးယားကုိ သိမ္းပုိက္ျပီးတာနဲ႔
အက္စတုိးနီးယားရဲ႕ ဥပေဒေတြ၊ လံုျခံဳေရး ယႏၱရားေတြ အကုန္လံုးကုိ
ဖ်က္သိမ္းလုိိက္ပါတယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာ NKVD ေခၚတဲ့ လွ်ိဳ႕၀ွက္ပုလိပ္အဖြဲ႕ကုိ
ထူေထာင္လုိက္ပါတယ္။
အုပ္စုိးသူမ်ားရဲ႕ သရုပ္သကန္
ဆုိဗီယက္က အာဏာကုိ ထိန္းခ်ဳပ္ထား႐ံုမက ဗဟုိဦးစီး ခ်ဳပ္ကုိင္တဲ့
တပါတီအာဏာရွင္စနစ္ကုိ ခ်မွတ္ေပးတယ္။ လူထုအာဏာ ဆုိတာက နာမည္ခံပါ။ ပါတီေကာ္မတီ
ဒါမွမဟုတ္ ဆုိဗီယက္ ေပၚလစီ ခ်မွတ္သူေတြကုိ နာခံၾကရတာသာ ျဖစ္တယ္။ အလုပ္
အမႈေဆာင္ေကာ္မတီ ဆုိတာကလဲ အလုပ္သမား ေကာင္စီ ဆုိတဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္သူ ေကာင္စီ
တမ်ိဳးပါပဲ။ ဆုိဗီယက္ ျပည္ေထာင္စု တခုလံုး မွာ တကယ့္အျဖစ္မွန္က
ကုိယ့္ေဒသဆုိင္ရာ ကိစၥေတြကုိနည္းနည္းက်ဥ္းက်ဥ္းေလာက္သာ အာ႐ုံစုိက္ႏုိင္ၾကျပီး
ကြန္ျမဴနစ္ ပါတီ ဗဟုိေကာ္မတီက ၫႊန္ၾကားခ်က္ေတြကုိသာ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေပးၾကရတယ္။
တရားသူၾကီးေတြက အေပၚယံေတာ့ လြတ္လပ္သေယာင္ပဲ။ သူတုိ႔ကုိယ္တုိင္က
ပါတီေကာ္မတီ၀င္ေတြ ျဖစ္ျပီး ဆုိင္ရာ ပါတီ ေကာ္မတီေတြရဲ႕ အမိန္႔ေတြကုိ
နာခံၾကရတယ္။ အက်ဥ္းဦးစီးစနစ္က လက္နက္ကုိင္တပုိင္း သဘာ၀ ရွိျပီး ဆုိဗီယက္
ျပည္ထဲေရး၀န္ၾကီး လက္ေအာက္မွာ ျဖစ္တယ္။
ဥပေဒျပဳေရး အာဏာက ဆုိဗီယက္ ဗဟုိရဲ႕ လက္ထဲမွာ၊ ေနာက္ သက္ဆုိင္ရာ မဲဆႏၵအလုိက္
ေကာင္စီေတြရဲ႕ လက္ထဲမွာ ရွိတယ္။ ဆုိဗီယက္ ဥပေဒေတြ အားလံုးက ဆုိဗီယက္ ယူနီယံမွာ
ပါတဲ့ ဆိုင္ရာ ႏုိင္ငံအသီးသီးရဲ႕ ဥပေဒေတြ အာလံုးကုိ ေက်ာ္လြန္သက္ေရာက္
အတည္ျဖစ္တယ္။
ဆုိဗီယက္ျပည္ေထာင္စုထဲမွာ ပါတဲ့ႏုိင္ငံအသီးသီးက ဆုိဗီယက္ ဥပေဒကုိဆန္႔က်င္ျပီး
ဘာတခုမွ ဥပေဒ ျပဳပုိင္ခြင့္ မရွိဘူး။ သက္ဆုိင္ ရာ ပါတီေကာ္မတီက
ျပင္ဆင္ၫွိႏႈိင္းျပီးသား သေဘာတူျပီးသား ဥပေဒေတြကုိသာ တညီတၫြတ္တည္း အတည္ျပဳ
က်င့္သံုးၾကရတာ ျဖစ္တယ္။
အက္စတုိးနီးယားေတြရဲ႕ ေငြေၾကးစနစ္ေတြ၊ စီးပြားေရး ဘ၀ေတြ အားလံုးကုိ
ထိန္းခ်ဳပ္ထားတာ ျဖစ္တယ္။ ကုန္သြယ္မႈ လုပ္ငန္းေတြ၊ ဌာနဆုိင္ရာ အဖြဲ႕အစည္း
အားလံုးေတြဟာ ႏုိင္င့ေတာ္ ထိန္းခ်ဳပ္ေရး ေကာ္မတီရယ္၊ ၀န္ၾကီးအဖြဲ႕ရယ္၊
ဘ႑ာေရး၀န္ၾကီးဌာနရဲ႕ စာရင္းစစ္ ေအဂ်င္စီေတြရဲ႕ လက္ေအာက္မွာ ရွိေနၾကရတယ္။
ေရွ႕ေနခ်ဳပ္႐ံုးက အၾကံေပးႏုိင္တဲ့ အာဏာရွိတယ္။ အေရးပါတဲ့ ဌာနဆုိင္ရာေတြ
အားလံုးရဲ႕ အၾကီးအကဲေတြကုိ ပါတီေကာ္မတီက ခန္႔အပ္တယ္။ ပါတီေကာ္မတီရဲ႕
အမိန္႔ေတြကုိပဲ လုိက္နာၾကရ တယ္။
ရုိက္တာ
စစ္ေအာင္ႏုိင္ျခင္းႏွစ္လည္ ၂၀၀၇ ေမ ၉ ရက္က
ေတာ္လင္းစစ္သခ်ိဳ ၤင္းရွိ ဒုတိယကမၻာစစ္ တပ္နီေတာ္သူရဲေကာင္း ေၾကး႐ုပ္ေရွ႕တြင္
ပန္းေခြခ်ေနေသာ အက္စတုိးနီးယားဆုိင္ရာ ႐ုရွားသံအမတ္
(ေၾကး႐ုပ္ကုိ
ေတာ္လင္းျမိဳ႕လယ္မွေန၍ စစ္သခ်ိဳ ၤင္းသုိ႔ ေရႊ ့လုိက္သျဖင့္ ႐ုရွားႏြယ္ဖြား
လူငယ္မ်ား အံုၾကြေသာင္းက်န္းခဲ့သည္။)
ဆုိဗီယက္ အုပ္ခ်ဳပ္မႈနဲ႔အတူ
လွ်ိဳ႕၀ွက္ပုလိပ္အဖြဲ႕ လုိက္ပါလာျပီး အက္စတုိးနီးယား လူ႔အဖြဲ႔အစည္း တခုလံုးကုိ
ထုိးေဖာက္ လိႈက္စား ထားတယ္၊ အက္စတုိးနီးယန္း ဆုိဗီယက္ ဆုိရွယ္လစ္
၀န္ၾကီးေကာင္စီထဲမွာ ပါတဲ့ ေကဂ်ီဘီေတြက လံုျခံဳေရး အေဆာက္အအံုရဲ႕
အေျခခံေတြပဲေပါ့။
ျပည္ထဲေရး ၀န္ၾကီးဌာနမွာ ဆုိဗီယက္ ပုလိပ္ေတြက ဦးေဆာင္ထားတယ္။ လူထု
ျငိမ္ပိေနဖုိ႔၊ ရာဇ၀တ္မႈေတြကုိ ကုိင္တြယ္ဖုိ႔၊ စီးပြားေရး မသမာမႈေတြကုိ
အေရးယူဖုိ႔၊ သယ္ယူပုိ႔ေဆာင္ေရး လုပ္ငန္းေတြကုိ စီမံခန္႔ခြဲဖုိ႔ ဒါေတြကုိ
တာ၀န္ယူတယ္။ ဧရာမ ရာဇ၀တ္မႈၾကီးေတြလုိ႔ ေခၚတဲ့ ႏုိင္ငံေရး အမႈမ်ိဳးေတြ၊
ႏုိင္ငံျခား ေငြေၾကးလုိ အၾကီးစား ရာဇ၀တ္မႈမ်ိဳးေတြ၊ ဓားျပမႈ (လက္နက္ကုိင္
ပုန္ကုိင္မႈကုိ အဓိပၸာယ္ ဖြင့္ထားတာ)၊ အၾကမ္းဖက္မႈ၊ ေဖာက္ခြဲမႈ၊ လူထုအံုၾကြမႈ
ဒါေတြအားလံုးကုိ ေကဂ်ီဘီရဲ႕ တရားစီရင္ေရး ေအာက္မွာ ထားရွိတယ္။
အက္စတုိးနီးယား ေကဂ်ီဘီေတြရဲ႕ ဖြဲ႕စည္းပံုကလဲ သူ႔လုပ္ေဖာ္ကုိင္ဖက္
တျခားတျခားေသာဆုိဗီယက္ ေကဂ်ီဘီေတြလုိပဲ။ ေထာက္ လွမ္းေရးနဲ႔ ပတ္သက္လာရင္ တပ္မ
တခုရွိျပီး သူ႔လုပ္ငန္းစဥ္ေတြက ဒီေန႔ထိလဲ သုိသုိသိပ္သိပ္ ဖံုးဖံုးဖိဖိ
ရွိေနဆဲပဲ၊ စစ္ေအးေခတ္ တေလွ်ာက္လံုး ျပည္ပ ေရာက္ေနတဲ့ အက္စတုိးနီးယန္းေတြတဆင့္
သူတုိ႔ရဲ႕ အဖ်က္အေမွာင့္ ေႏွာင့္ယွက္ေရး လုပ္ငန္းေတြ လုပ္ခဲ့ တယ္လုိ႔ အမ်ားက
ထင္ ေၾကးေပးၾကတယ္။
တန္ျပန္ေထာက္လွမ္းေရး လုပ္ငန္းေတြကုိ တာ၀န္ယူတဲ့ တပ္မ-၂ရဲ႕ အလုပ္ေတြကေတာ့
ပုိလူသိမ်ားတယ္။ သူ႔လုပ္ငန္းေတြထဲမွာ အက္စတုိးနီးယားေျမေပၚ ေရာက္ေနတဲ့
ႏုိင္ငံျခားသားေတြကုိ စံုစမ္းေထာက္လွမ္းတာ၊ ေကဂ်ီဘီနဲ႔ ထိစပ္ထားတဲ့ ခရီးသြား
လုပ္ငန္းေတြကုိ ထိန္းခ်ဳပ္တာေတြေပါ့။ ဒီခရီးသြား လုပ္ငန္းေတြက ဆုိဗီယက္
ျပည္သူေတြရဲ႕ ျပည္ပခရီးစဥ္ေတြကုိ စီစဥ္ေပးရတယ္။ တာ၀န္ခံရတယ္။ တပ္မ ၄ ကေတာ့
၁၉၅၀ ခုႏွစ္ တ၀ုိက္က လက္နက္ကုိင္ ပုန္ကုိင္မႈေတြကုိ ႏွိပ္ကြပ္ခဲ့တဲ့
တပ္ဖြဲ႔ေတြ ျဖစ္ျပီး `ပုန္ကန္ျခင္း´ဆုိတဲ့ ဓားျပမႈေတြကုိ တာ၀န္ယူရတယ္။
တပ္မ- ၅ ကေတာ့ အက္စတုိးနီးယား လြတ္ေျမာက္ေရး လႈပ္ရွားမႈမွာ ပါ၀င္တဲ့ သူေတြကုိ
ေစာင့္ၾကည့္တယ္။ လူထုရဲ႕ ႏုိင္ငံေရးေရခ်ိန္၊ အေနအထား၊ ရပ္တည္ခ်က္ေတြကုိ
ခ်ိန္ဆတယ္။ တျခားတျခား အဖြဲ႕ေတြကလဲ တယ္လီဖုန္းကုိ ခုိးျဖတ္နားေထာင္တာတုိ႔၊
စာေတြ ခုိးေဖာက္ၾကည့္တာတုိ႔၊ ကုန္သြယ္ေရးအဖြဲ႕အစည္းေတြထဲက လွ်ိဳ႕၀ွက္ခ်က္ေတြ
ကို ႏိုင္ငံေတာ္လံုျခံဳေရးအရ ထိန္းသိမ္း ေပးရ တာတုိ႔၊ ပါတီေခါင္းေဆာင္ေတြကုိ
အကာအကြယ္ေပးတာတုိ႔ ဒါေတြ လုပ္တယ္။
အက္စတုိးနီးယားရဲ႕ နယ္ျခားတပ္ေတြဟာ ဆုိဗီယက္ယူနီယံရဲ႕ အေနာက္ေျမာက္ ကြပ္ကဲမႈ
လက္ေအာက္ခံ တပ္ေတြအျဖစ္ တာ၀န္ ယူရတယ္။ အစုလုိက္အျပံဳလုိက္ လူေတြကုိ
ေရႊ႕ေျပာင္းတဲ့ ေနရာမွာ ႏွိပ္ကြပ္တဲ့ ေနရာမွာ တာ၀န္ယူရတယ္။ အဲဒီက တပ္ေတြဟာ
အထူးတာ၀န္ေတြ ရွိျပီး ဂ်ီအာယူလုိ႔ ေခၚတဲ့ ေထာက္လွမ္းေရးဌာနရဲ႕ အမိန္႔ေတြကုိ
နာခံရတယ္။ ေဒသဆုိင္ရာ ကိစၥေတြကုိ ၀င္ေရာက္စြက္ဖက္တာမ်ိဳးေတာ့
အၾကမ္းဖ်င္းေလာက္ပဲ လုပ္ၾကတယ္။ အဓိက တာ၀န္ကေတာ့ ဥေရာပ ေျမာက္ပုိင္း
တုိင္းျပည္ေတြရဲ႕ နယ္စပ္ေတြမွာ ေထာက္လွမ္းေရး လုပ္ငန္းေတြ၊ ေဖာက္ခြဲဖ်က္ဆီး
ေရး လုပ္ငန္းေတြ လုပ္ရတာ ျဖစ္တယ္။
ေရွ႕ေနခ်ဳပ္႐ံုးကလဲ ဆုိဗီယက္ ဖိႏွိပ္ေရး ယႏၱရားမွာ အထူးက႑အျဖစ္ ပါ၀င္ရတယ္။
အာဏာပုိင္ေတြရဲ႕ အမႈအခင္းေတြအားလံုးကုိ ဆုိဗီယက္ ဥပေဒနဲ႔ ၾကီးၾကပ္ရတာပါ။
ဆုိဗီယက္ ယူနီယံ ေရွ႕ေနခ်ဳပ္ကေန အက္စတုိးနီးယား ေရွ႕ေနခ်ဳပ္ကုိ ခန္႔အပ္ရတယ္။
သူ႔အမိန္႔ကိုပဲ နာခံေစတယ္။
အဖြဲ႕အစည္း အားလံုးဟာ ဆုိဗီယက္ အေတြးအေခၚ ေပၚမွာ မ႑ိဳင္ျပဳထားတယ္။ ႏုိင္ငံေတာ္
လံုျခံဳေရး တပ္ဖြဲ႔ေတြကုိ ေဗာ္ရွီဗစ္ေတြရဲ႕ တိုက္ခိုက္ေရးတပ္ဖြဲ႔ေတြလို႔
အမႊန္းတင္ထားျပီး တပ္ဖြဲ႔၀င္တိုင္းကိုေတာ့ `ေတာ္လွန္ေရးရဲ႕သူရဲေကာင္းေတြ´လို႔
သံုးႏွဳန္း ေခၚေ၀ၚ တယ္။ ဆုိဗီယက္လွ်ိဳ႕၀ွက္ ပုလိပ္အေဆာက္အအံုပံုစံကိို အခုလို
ကူးခ်ထားေပမယ့္ အက္စတိုးနီးယန္း လူထုကိုေတာ့ ဒီအေတြး အေခၚေတြက လႊမ္းမိုးသြားတာ
မရိွဘူး။ တခ်ိဳ႕ကသာ ေကဂ်ီဘီကို အလုပ္အေကြ်း ျပဳတယ္။ အမ်ားစုကေတာ့
ဆိုဗီယက္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္ရင္ အျပစ္ျမင္တယ္၊ ဒါေတာင္ အက္စတိုးနီးယန္း
လူ႔အဖြဲ႕အစည္းဟာ ေကဂ်ီဘီ သတင္းေပးေတြ ဘယ္ေလာက္အထိ ျပည့္ႏွက္
ေနခဲ့သလဲဆိုတာကေတာ့ ဆိုဗီယက္ေခတ္ကုန္သြားတဲ့အထိ မရွင္းမရွင္းပဲ။
ခ်က္ကိုဆလုိဗက္ကီးယားနဲ႔ အေရွ႕ဂ်ာမနီ အေျခအေန ေတြကို ေထာက္ခ်င့္ရင္ လူ ၁၀
ေယာက္မွာ တေယာက္ဟာ ေကဂ်ီဘီေတြနဲ႔ လွ်ိဳ႕၀ွက္ပတ္သက္ခဲ့တာခ်ည္းပဲ ဆိုတာ
ေတြ႕ရတယ္။
ခ်က္ကုိစလုိဗက္ကီးယား၊
အေရွ႕ဂ်ာမနီ ႏုိင္ငံေတြနဲ႔ အက္စတုိးနီးယား ႏိုင္ငံမတူတာက ဆုိဗီယက္ လႊမ္းမုိးမႈ
အစဥ္အလာကုိ ဆန္႔က်င္ ခဲ့ၾကတာဟာ ဒီဆုိဗီယက္ ပုလိပ္ေတြက သူတုိ႔လူမ်ိဳး
မဟုတ္လုိ႔ပဲဆုိတဲ့ အခ်က္တခ်က္တည္းနဲ႔ ေျပာႏုိင္တယ္။ ဘာသာစကားကလဲ အခရာ က်တယ္။
ဆလက္ဗိုးနစ္ ဆုိတဲ့ ႐ုရွားဘာသာစကားက အက္စတုိးနီးယန္းေတြ ကၽြမ္းက်င္ဖုိ႔အတြက္
ခက္ခဲတယ္။ သူတုိ႔ရဲ႕ ေလယူေလသိမ္းက တမ်ိဳးပဲ။ ႏွစ္ ၅၀ လံုးလံုး ဆုိဗီယက္ေတြ
အုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့တာေတာင္ အက္စတုိးနီးယန္းေတြခမ်ာ ႐ုရွားဘာသာ စကားကုိ
မကၽြမ္းက်င္ႏုိင္ဘူး။
အက္စတုိးနီးယား လူ႔အဖြဲ႕အစည္းမွာ ေကဂ်ီဘီေတြရဲ႕ အခန္းကုိ သိပ္ေတာ့ အရမ္းၾကီး
တြက္ထားလုိ႔ မရဘူး။ ဒီပုလိပ္ေတြကုိ ကြန္ျမဴနစ္ ပါတီက ထိန္းခ်ဳပ္ထားတာ
မဟုတ္လား။ အျမဲတမ္း ေပၚလစ္ဗ်ဳ႐ုိရဲ႕ ၫႊန္ၾကားမႈကုိ နာခံေနရတာ။ အျပစ္ေပးဖုိ႔
ဆံုးျဖတ္ ခ်က္ေတြ၊ ႏုိင္ငံေရး အလွည့္အေျပာင္းေတြကုိ ေမာ္စကုိကသာ ဆံုးျဖတ္တာ။
ဒါေတြကုိ ေကဂ်ီဘီက အတည္ျပဳေပးရတဲ့ အဆင့္ပဲ ရွိပါတယ္။
နီကီတာ ခ႐ုေရွာ့ရဲ႕ ႏုိင္ငံေရး ရာသီခြင္ ၾကည္လင္ေႏြးေထြးစဥ္ ကာလေတြမွာဆုိ
ႏုိင္ငံေရး အေတြးအျမင္ မတူညီမႈေတြအထိ ခြင့္ျပဳ တာပဲ။ ၁၉၆၈ ခုႏွစ္ ပရာဂ္ေႏြဦး
ပုန္ကန္မႈ ျဖစ္ေတာ့မွ နာရီေတြက ခ်က္ခ်င္း ေျပာင္းျပန္ ျပန္လည္သြားခဲ့တာ။
အမ်ိဳးသား ဓနရွင္ေတြ ဆုိျပီး အက္စတုိးနီးယားမွာ ေရေရလည္လည္
ႏွိပ္ကြပ္ခဲ့တာေပါ့။
စိတ္မသက္သာစရာကေတာ့ ေကဂ်ီဘီေတြရဲ႕
စီးပြားေရး လုပ္ငန္းေတြကုိ ဒီေန႔ထိ နားမလည္ႏုိင္ေအာင္ သိုသုိသိပ္သိပ္ ရွိေနဆဲ
ဆုိတာပါ။ ေကဂ်ီဘီ တပ္မ ၅ ရဲ႕ လာဘ္စားမႈ တုိက္ဖ်က္ေရး တာ၀န္ယူ ရွင္းလင္းရတဲ့
အမွတ္ ၁၀ ၫႊန္မွဴး႐ံုးဌာနဟာ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းဘ၀ေတြကုိ ထုိးေဖာက္ဖို႔
တာ၀န္ယူတယ္ဆိုတာ ပဲ သိရတယ္။
ဒီလုပ္ငန္းေတြေနတဆင့္ နာမည္ခံ
ကုမၸဏီေတြ၊ ဒါေတြကေနတဆင့္ ေငြေၾကးေတြ၊ ပုဂၢိဳလ္ေရး စာရင္းေတြ
လႊဲေျပာင္းေပးတာေတြ ၁၉၈၅ ခုႏွစ္ တ၀ုိက္မွာ စတင္ခဲ့တယ္လုိ႔ အကဲခတ္
ကၽြမ္းက်င္သူေတြက ဆုိၾကတယ္။
ဆုိဗီယက္အာဏာကုိ အာခံျခင္း
အက္စတုိးနီးယား အစုိးရဟာ စစ္ရဲ႕ အနိဌာ႐ံုေတြကုိ ေရွာင္လႊဲႏုိင္လိမ့္မယ္လုိ႔
ေမွ်ာ္လင့္ျပီး ၁၉၃၉ ခုႏွစ္မွာ ခ်က္ကုိစလုိဗက္ကေန ဂ်ာမန္ လက္ေအာက္ခံလုိက္တဲ့
လမ္းစဥ္အတုိင္း ဆုိဗီယက္ကုိ အည့ံခံလုိက္တယ္။ ဒါေပမယ့္ ကံမေကာင္း
အေၾကာင္းမလွခ်င္ေတာ့ ဒီေရႊျပည္ေအး ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြက သိပ္အသက္မရွည္ဘူး။
ဆုိဗီယက္ေတြ သိမ္းပုိက္လုိက္တဲ့ ပထမႏွစ္ တႏွစ္တည္းမွာတင္ အက္စတုိးနီးယား
ေျခာက္ေသာင္း (သူ႔လူဦးေရရဲ႕ ေျခာက္ရာခုိင္ႏႈန္း ဟာ ဖမ္းဆီးတာ၊ ပစ္သတ္တာ၊
႐ုရွားနယ္ေျမထဲကုိ ပုိ႔ပစ္တာ ခံရတယ္။ အခ်ဳပ္အခ်ာ ဆံုး႐ႈံးရမႈေတြ….. ႏုိင္ငံနဲ႔
အ၀ွမ္း ရက္စက္မႈ ေတြေၾကာင့္ လူထုအံုၾကြမႈေတြ မၾကာခဏ ေပၚေပါက္ခဲ့တယ္။
နာဇီဂ်ာမနီနဲ႔ ဆုိဗီယက္ယူနီယံ စစ္ျဖစ္တဲ့ အခါမွာေတာ့ ပုိလုိ႔ေတာင္
ေခါင္းေထာင္လာၾကတယ္။
ဂ်ာမန္ေတြ စုိးမုိးတဲ့ သံုးႏွစ္တာ
ကာလမွာ အက္စတုိးနီးယား အခ်ဳပ္အခ်ာ အာဏာကုိ ဂ်ာမန္ေတြက
ျပန္မေဆာင္က်ဥ္းေပးခဲ့ဘူး၊ လြတ္ေျမာက္ေရး လႈပ္ရွားမႈေတြက ဂ်ာမန္ေတြရဲ႕
ႏွိပ္စက္မႈေတြၾကားထဲကေန ပုိၾကီးထြားလာတယ္။ ၁၉၄၄ ခုနွစ္မွာ နာဇီဆန္႕က်င္ ေရး
ေျမေအာက္အစုိးရ ဖြဲ႕ၾကတယ္။ ဂ်ာမန္တပ္ေတြ ဆုတ္ခြာသြားေတာ့ ဒီအစုိးရက
အက္စတုိးနီးယား လြတ္လပ္ေရးအတြက္ ဆက္ၾကိဳးစားေပမယ့္ မေအာင္ျမင္ဘူး။
တပ္နီေတာ္တပ္ေတြ အျမန္ျပန္၀င္လာျပီး အလ်င္အျမန္ပဲ သုတ္သင္ရွင္းလင္းတာ
ခံခဲ့ရတယ္။
ဒါေၾကာင့္ ၁၉၄၄ ခုႏွစ္ဟာ ဆုိဗီယက္ရဲ႕ ဒုတိယ သိမ္းပုိက္မႈလုိ႔ ဆုိရမယ္။ ၁၉၄၅
ခုနွစ္ ေနာက္ပုိင္းကေန ၁၉၅၀ ျပည့္ႏွစ္ အေစာပုိင္းအထိ ေျပာက္က်ားစစ္
ဆင္ႏႊဲေနခဲ့ျပီး ႐ုရွားေတြက အစုလုိက္အျပံဳလုိက္ ေရႊ႔ေျပာင္းပစ္တာေတြ၊
စုေျပာင္း ဘံုလယ္ယာေတြ ထူေထာင္ပစ္တာေတြနဲ႔ တန္ျပန္ခ်ဳပ္ထိန္းခဲ့တယ္။
ဒီလုိလုပ္ေတာ့ တုိက္ပြဲ၀င္တဲ့အားေတြ ခ်ိနဲ႔ကုန္တယ္။ တဆက္တည္းမွာပဲ ၁၉၅၆ ခုနွစ္
ဟန္ေဂရီ အဓိက႐ုဏ္းကုိ ေသြးေျမက် ႏွိပ္ကြပ္မႈေတြနဲ႔ ႏွိပ္ကြပ္ခဲ့ျပီး
အတၱလန္တစ္ခ်ာတာ အဖြဲ႕၀င္ ႏုိင္ငံေတြကလဲ မသိခ်င္ေယာင္ ေဆာင္ေနတာေၾကာင့္
အက္စတုိးနီးယားေတြရဲ႕ လြတ္လပ္ေရး ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြဟာ ႐ုိက္ခ်ိဳးဖ်က္ဆီးျခင္း
ခံရတယ္။ အေနာက္ဒီမုိကေရစီ ႏုိင္ငံေတြက ကယ္တင္ေစာင္မ,မွာပဲဆုိတဲ့
ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြ ကုန္ဆံုးသြားတယ္။ ဒါေပမယ့္ မ်ိဳးခ်စ္ေတြရဲ႕ ခုခံမႈေတြက ၁၉၆၀
ျပည့္ႏွစ္ ေနာက္ပုိင္းအထိေျပာက္က်ားေျပာက္က်ား ရွိေနတုန္းပဲ။ နာမည္ေက်ာ္
`ေတာပုန္းညီေနာင္ဂုိဏ္း´ဆိုရင္ ၁၉၇၃ ခုႏွစ္အထိ ေကဂ်ီဘီေတြက
မသတ္ျဖတ္ႏုိင္ခဲ့ဘူး။
လက္နက္ကုိင္ဆန္႔က်င္ ေတာ္လွန္ ပုန္ကန္မႈေတြ ႐ႈံးနိမ့္ခဲ့ေပမယ့္ မ်ိဳးခ်စ္
ဆုိဗီယက္ ဆန္႔က်င္ေရး လႈပ္ရွားမႈေတြကေတာ့ ဆက္ျဖစ္ေနခဲ့တယ္။ အထက္တန္းေက်ာင္း
ေတြမွာ ပုိထင္ရွားတယ္။ ေျမေအာက္အဖြဲ႕အစည္းေတြက ၀ါဒျဖန္႔ စာရြက္စာတမ္းေတြကုိ
ထုတ္ေ၀ျဖန္႔ခ်ိၾကတယ္။ ေနာက္ဆံုးေတာ့ အဲဒီအုပ္စုေတြ အဖမ္းခံရ၊ အေရးယူခံရတာပါပဲ။
flickr.com
ဆုိဗီယက္ေခတ္က အျမတ္တႏုိးစုိက္ထူခဲ့ေသာ
တပ္နီေတာ္စစ္သည္႐ုပ္တု
ဒါေပမယ့္ ဒီၾကိဳးပမ္းမႈေတြက ၁၉၆၀ ခုႏွစ္ ဆုိဗီယက္ အတုိက္အခံ လႈပ္ရွားမႈေတြ
တရား၀င္ ေပၚလာတဲ့အထိ ဆက္ရွိေနခဲ့ၾကတယ္။ လူထုက ဒီလႈပ္ရွားမႈေတြကုိ
ႏွစ္ေထာင္းအားရ ၾကိဳခဲ့ၾကရင္း အမ်ိဳးသား လြတ္ေျမာက္ေရးဆီကုိ ဦးတည္ကုန္တယ္။
ဒီၾကိဳးပမ္းမႈ သေဘာတရားက ရွင္းတယ္။ အဓိကက အက္စတုိးနီးယား လြတ္လပ္ေရး၊
ကြန္ျမဴနစ္ အၾကမ္းဖက္မႈနဲ႔ ႐ုရွား၀ါဒ သြတ္သြင္း ေရးေတြကုိ ဆန္႔က်င္ေရးပဲ
ျဖစ္တယ္။ ဒါေပမယ့္လဲ ဆုိဗီယက္ အုပ္စုိးမႈ တေလွ်ာက္လံုးမွာ ေတာ္လွန္
ဆန္႔က်င္မႈေတြဟာ ဟုိတကြက္ ဒီတကြက္နဲ႔ စုစည္းဦးေဆာင္မႈေအာက္မွာလုပ္ကိုင္
ႏုိင္စြမ္း မရွိခဲ့ၾကဘူး။ ခုခံေတာ္လွန္ေရး တပ္ေပါင္းစု အဖြဲ႕ၾကီးဟာလဲ မေအာင္
ျမင္ဘူး။ ပါ၀င္ လႈပ္ရွားတဲ့ သူေတြဟာလဲ ေကဂ်ီဘီေတြရဲ႕ ဖမ္းဆီးတာကုိ ခံၾကရတယ္။
အဲဒီလုိ တစုတဖြဲ႕တည္း မလႈပ္ရွားႏုိင္တာ တခုေတာ့ ေကာင္းတယ္။ ထိေရာက္သင့္သေလာက္
မထိေရာက္တာ မွန္ေပမယ့္ အေရး ေတာ္ပံု တခုလံုးကုိ တခါတည္း အျပတ္
ေခ်မႈန္းလုိ႔ေတာ့ မရခဲ့တာ အမွန္ပဲ။ ေရွ႕က တသုတ္ က်သြားရင္ ေနာက္တသုတ္နဲ႔
အဲဒီေနရာ ကုိ အစားထုိး ၀င္ေရာက္ လႈပ္ရွားလာတာ ေတြ႕ရတယ္။
အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကာလ
၁၉၈၅ ခုႏွစ္ ေဂၚဘာေခ်ာ့ဗ္က ကြန္ျမဴနစ္ပါတီ အတြင္းေရးမွဴး ျဖစ္လာခ်ိန္မွာ
ဆုိဗီယက္ ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ ႏုိင္ငံေရး စနစ္က အက်ပုိင္းကုိ ဦးတည္ေနျပီ။ ဒုတိယ
ကမၻာစစ္ မျဖစ္ခင္နဲ႔ ဒုတိယ ကမၻာစစ္ အတြင္းမွာ ရုရွားေတြကို ႏွစ္ေထာင္းအားရ
ရွိေနခဲ့တဲ့ ကြန္ျမဴနစ္ေတြရဲ႕ စံေတြဟာ ၁၉၈၀ ခုႏွစ္ တ၀ုိက္မွာေတာ့ တန္ဖုိးမဲ့
ျဖစ္လာခဲ့တယ္။ ဆုိဗီယက္ စီးပြားေရးကလဲ သူ႕ရဲ႕ ဧရာမ စစ္တပ္ အခင္းအက်င္းေတြကုိ
ဆက္လက္ သယ္ေဆာင္ႏုိင္စြမ္း မရွိေတာ့ဘူး။ ဆက္လက္ ျဖည့္ဆည္း ႏုိင္စြမ္း
မရွိေတာ့ဘူး။ ဘံုလယ္ယာေတြ ဆုိတာကလဲ အရာမေရာက္ေတာ့ဘူးဆုိတာ သိလာပါတယ္။
စားေသာက္ကုန္ေတြက ရွားပါး၊ လူေနမႈ
အဆင့္အတန္းေတြက ထုိးက်လာတယ္။ တရားေရး မ႑ိဳင္တခုလံုး အက်င့္ပ်က္ ျခစားမႈ ေတြနဲ႔
ျပႆနာေတြက ကြန္ျမဴနစ္ ပါတီထဲအထိ လႈိက္စားေနတယ္။ စစ္တပ္က ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္
မဲ့ေနတဲ့ အာဖဂန္ စစ္ထဲမွာ နစ္ေန တယ္၊ စိတ္ဓာတ္ေတြ ပ်က္ေနတယ္။ ဆုိဗီယက္
အစုိးရတခုလံုးမွာ ဒီျပႆနာေတြရဲ႕ အတိမ္အနက္ အက်ပ္အတည္းကုိ တကယ္ နားလည္ေနတာက
ေထာက္လွမ္းေရး တာ၀န္ယူထားတဲ့သူေတြသာ ျဖစ္တယ္။
အက္စတုိးနီးယားက ဆုိဗီယက္ကုိ
လက္နက္ကုိင္ ေတာ္လွန္ဖုိ႔ေတာ့ ဒီအခ်ိန္မွာ ဆုံ႔ဆိုင္းေနခဲ့တယ္၊
စစ္မျဖစ္ခင္ကရယ္၊ စစ္ျပီးေခတ္ရယ္မွာ ႏွိပ္ကြပ္ခဲ့တာေတြေၾကာင့္ေပါ့။
အက္စတုိးနီးယား လူဦးေရရဲ႕ ၁၂ ရာခုိင္ႏႈန္း (ရွစ္ေသာင္း)ကုိ ဆုိက္ေဗးရီးယားက
ၫွဥ္းပန္းေရး စခန္းေတြဆီ ပုိ႔ပစ္တယ္။ ေနာက္ထပ္ ေလးေသာင္းကုိေတာ့ ႐ုရွား
ပုိ႔ပစ္တယ္။ အသက္ရွင္က်န္တဲ့ ေတာ္ေတာ္ မ်ားမ်ားကေတာ့ အက္စတုိးနီးယားကုိ
ျပန္ေရာက္ၾကတယ္။ ဒါေပမယ့္ လူဦးေရ အခ်ိဳးအစားေတြက အကုန္ ေျပာင္းလဲေနျပီ။
စစ္မျဖစ္ မခင္က ၉၇ ရာခုိင္ႏႈန္း လူဦးေရက အက္စတုိးနီးယန္းေတြ။
ဆုိဗီယက္လက္ေအာက္ ေရာက္သြားေတာ့ ၆၄ ရာခုိင္ႏႈန္းထိ က်သြား တယ္။ Talinn
(ေတာလင္း) ဆုိတဲ့ ျမိဳ႕ေတာ္မွာဆုိရင္ လူဦးေရ တ၀က္က ႐ုရွားေတြ ျဖစ္ေနတယ္။
နာဗာ၊ ပယ္ဒီစကီး၊ ဆယ္လမီ ဆုိတဲ့
ျမိဳ႕ေတြနဲ႔ အေရွ႕ ဗီရူမာ ေဒသတုိ႔မွာဆုိရင္ ရုရွားေတြက ပုိမ်ားေနတယ္။
႐ုရွားဘာသာစကားက အျမစ္တြယ္ေနျပီ။ အက္စတုိးနီးယား အမ်ားစုရဲ႕ လြတ္လပ္ေရး
ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြ ေပ်ာက္ဆံုးကုန္ျပီ၊ ဆုိဗီယက္အာဏာေအာက္မွာ ေနတတ္ေအာင္
ေနလာၾကရတယ္။ ႐ုရွား လူမ်ဳိးၾကီးရဲ႕ ၀ါးမ်ိဳမႈကုိ ခံရမယ့္ကိန္း
အက္စတုိးနီးယားမွာ ဆုိက္ေနခဲ့တယ္ေပါ့။
ဂလပ္စေနာ့ (ပြင့္လင္းေရး)နဲ႔ ပယ္ရယ္စထ႐ုိအိကာ (စီးပြားေရးအေဆာက္အအံု
ျပဳျပင္မြမ္းမံေရး)
(ေဂၚဘာေခ်ာ့ဗ္ ကုိင္စြဲခဲ့ေသာ ႏုိင္ငံေရး
မူ၀ါဒသစ္ႏွစ္ရပ္)ကေန သူတုိ႔ရဲ႕အမ်ိဳးသားေရး စိတ္ဓာတ္ေတြ
ျပန္လည္ႏုိးၾကားလာေစခဲ့ျပီး ႐ုရွားႏုိင္ငံ သြတ္သြင္းမႈကုိ လူထုတရပ္လံုးက
ဆန္႔က်င္စိတ္ေတြ ျပန္ထ,လာေစတယ္။ ပထမဆံုး ေျခရာလက္ရာကေတာ့ ၁၉၈၆ ခုနွစ္မွာ
စျဖစ္တဲ့ အမ်ိဳးသား အေမြဆုိး ထိန္းသိမ္းကာကြယ္ေရး လႈပ္ရွားမႈပါပဲ။
ဒီလႈပ္ရွားမႈက အက္စတုိးနီးယန္း လူ႔အဖြဲ႕အစည္း တခုလံုးရဲ႕ အလႊာတုိင္းကုိ
၀င္ေရာက္ ထုိးေဖာက္သြားႏုိင္ခဲ့တယ္။ ၁၉၈၇ ခုနွစ္မွာေတာ့ ေဖာ့စ္ဖိုရိုက္
စစ္ပြဲျဖစ္တယ္။ ဆုိဗီယက္က အက္စတုိးနီးယား ႏိုင္ငံပိုင္ ေဖာ့စ္ဖိုရိုက္ေတြ
အကုန္လံုးကုိ တူးေဖာ္မယ္လုိ႔ စီစဥ္တယ္။ ဒီအၾကံအစည္ကုိ တႏုိင္ငံလံုးက
ဆန္႔က်င္ဖုိ႔ တြန္းအားေပးလုိက္သလုိ ျဖစ္သြားတယ္။ ဒီမ်ဳိးေစ့ကေန ဆုိဗီယက္အာဏာ
ဆန္႔က်င္တဲ့ လႈပ္ရွားမႈၾကီး သေႏၶတည္ ၾကီးထြားလာခဲ့တယ္။
(ဆက္ရန္)